پایان یک معمای میلیونساله؛ دانشمندان میگویند زادگاه واقعی بشر شاید مراکش باشد
دانشمندان با کشف فسیلهایی ۷۷۳ هزار ساله در نزدیکی شهر کازابلانکای مراکش، به یکی از مهمترین سرنخهای تاریخ تکامل انسان دست یافتهاند؛ کشفی که میتواند نگاه ما به خاستگاه انسان مدرن را تغییر دهد و جایگاه آفریقا را به عنوان گهواره اصلی بشریت بیش از پیش تثبیت کند.
این بقایای باستانی شامل استخوانهای فک، دندانها، مهرهها و بخشی از استخوان ران متعلق به دستکم سه فرد است؛ دو بزرگسال و یک کودک خردسال. پژوهشگران معتقدند این انسانهای اولیه در دورهای زندگی میکردند که شاخههای مختلف خانواده انسانی، از جمله انسان خردمند (Homo sapiens)، نئاندرتالها و دنیسوواها، در حال جدا شدن از نیای مشترک خود بودند.
اهمیت این کشف در قدمت و دقت تاریخگذاری آن نهفته است. دانشمندان با استفاده از بررسی تغییرات میدان مغناطیسی زمین در لایههای رسوبی اطراف فسیلها توانستند سن آنها را حدود ۷۷۳ هزار سال تعیین کنند؛ زمانی که با یکی از بزرگترین تغییرات مغناطیسی سیاره همزمان بوده است. این روش، یکی از دقیقترین ابزارهای تعیین سن برای چنین دورههای دوردست به شمار میرود.
بررسی ویژگیهای فسیلها نشان میدهد این انسانهای باستانی ترکیبی از صفات ابتدایی و ویژگیهای پیشرفتهتر را در خود داشتهاند. برخی خصوصیات آنها به گونههای کهن مانند «هومو ارکتوس» شباهت دارد، در حالی که ساختار دندانها و برخی ویژگیهای دیگر، شباهتهایی با انسان مدرن و نئاندرتالها نشان میدهد. همین موضوع باعث شده پژوهشگران آنها را نزدیک به ریشه تبار انسان امروزی بدانند.
این کشف همچنین به یکی از بحثهای قدیمی علم پاسخ میدهد: آیا ریشه انسان مدرن در اروپا بوده یا آفریقا؟ شواهد جدید بهطور قوی از فرضیه منشأ آفریقایی حمایت میکنند و نشان میدهند که جمعیتهایی در شمال آفریقا احتمالاً در شکلگیری تبار انسان خردمند نقشی کلیدی داشتهاند.
اگر این تفسیرها درست باشد، غارهای مراکش شاید یکی از مهمترین فصلهای گمشده داستان پیدایش انسان را در خود پنهان کرده باشند؛ فصلی که میتواند درک ما از ریشههای مشترک همه انسانهای امروزی را برای همیشه تغییر دهد.
