پهپادها و هوش مصنوعی چگونه قواعد جنگ را تغییر می‌دهند؟ از اوکراین تا خاورمیانه

جنگ‌های امروز نشان می‌دهند که برای مقابله با قدرت‌های بزرگ، دیگر لزوماً به ارتش‌های عظیم و تسلیحات گران‌قیمت نیاز نیست. پهپادها و هوش مصنوعی به کشورهای کوچک‌تر و گروه‌های مسلح امکان داده‌اند تا با استفاده از فناوری، موازنه قدرت را تغییر دهند و حتی ارتش‌های قدرتمند را به چالش بکشند.
تنش‌های اخیر اوکراین با آمریکا و اختلال در دسترسی این کشور به سامانه نظامی استار‌شیلد، نسخه نظامی استارلینک، نشان داد که وابستگی به فناوری خارجی می‌تواند آسیب‌پذیری‌های جدی ایجاد کند. تجربه جنگ‌های معاصر ثابت می‌کند که فناوری پیشرفته فقط در اختیار قدرت‌های بزرگ نیست و رقبای کوچک‌تر نیز می‌توانند از آن بهره ببرند.
اوکراین؛ قدرت پهپادها در برابر ارتشی بزرگ‌تر
بسیاری از تحلیلگران در سال ۲۰۲۲ پیش‌بینی می‌کردند روسیه به‌سرعت اوکراین را شکست دهد. اما مقاومت مردم اوکراین، روحیه دفاعی و استفاده هوشمندانه از فناوری مانع تحقق این پیش‌بینی شد. اوکراین که از نظر جمعیت و تجهیزات توپخانه‌ای در موقعیت ضعیف‌تری قرار دارد، به‌طور فزاینده‌ای از پهپادها برای شناسایی و حمله استفاده کرده است.
حوثی‌ها؛ تهدیدی فراتر از میدان نبرد
حوثی‌های یمن نیز با استفاده از پهپادها و موشک‌ها توانسته‌اند در برابر نیروهای تحت رهبری عربستان مقاومت کنند. حملات آنان به زیرساخت‌های نفتی و مسیرهای تجاری، علاوه بر تهدید امنیت منطقه، پیامدهایی برای اقتصاد جهانی داشته است. گزارش‌ها همچنین از استفاده احتمالی ابزارهای هوش مصنوعی برای بهبود سامانه‌های هدایت تسلیحات حکایت دارند.
هوش مصنوعی؛ سلاحی در دست گروه‌های افراطی
گروه‌های تروریستی از هوش مصنوعی مولد برای تولید سریع محتوای تبلیغاتی، جذب نیرو و هماهنگی عملیات استفاده می‌کنند. نگرانی‌ها درباره کاربرد این فناوری در طراحی حملات پهپادی و تهیه مواد منفجره نیز افزایش یافته است.
در نهایت، فناوری به‌تنهایی سرنوشت جنگ را تعیین نمی‌کند. اراده انسانی، خلاقیت و شیوه استفاده از ابزارها همچنان نقشی اساسی دارند. تا زمانی که سیاست‌گذاران این واقعیت را نپذیرند، جنگ‌های طولانی و مقابله نامتقارن میان قدرت‌های بزرگ و بازیگران کوچک‌تر احتمالاً ادامه خواهد یافت.