ملکههای زنبور گرده، زیر آب نفس میکشند و زنده میمانند
ملکههای زنبور بمبوس (زنبور گرده یا bumblebee) در بیشتر گونهها زمستانها را در حفرهای کوچک زیر زمین میگذرانند و وارد حالتی شبیه خواب عمیق به نام دیاپوز میشوند. این حالت شش تا نه ماه طول میکشد و آنها منتظر بهار میمانند. اما تغییرات اقلیمی و بارشهای شدید خطراتی مانند سیلاب را برای این پناهگاههای زمستانی ایجاد میکند. خبر خوب این است که ملکهها میتوانند چندین روز زیر آب زنده بمانند.
این کشف با یک اتفاق تصادفی در آزمایشگاه دانشگاه گلف شروع شد؛ لولههایی که ملکهها در آن زمستانگذرانی میکردند پر از آب شد. تصور میشد آنها مردهاند، اما پس از خالی شدن آب، ملکهها دوباره حرکت کردند و به زندگی بازگشتند. آزمایش بعدی با ۱۴۳ ملکه زنبور بمبوس شرقی نشان داد این توانایی واقعی است: آنها تا یک هفته زیر آب زنده ماندند.
ملکهها قلب کلنی هستند و تنها امید تولید نسل بعدی به آنها وابسته است. زمستان که میرسد، اکثر اعضای کلنی میمیرند و تنها ملکههای تازه تولید شده زنده میمانند. این ملکهها پس از جفتگیری زیر زمین پناه میگیرند و در دیاپوز میروند.
توانایی نفس کشیدن زیر آب به لطف متابولیسم فوقالعاده پایین آنها امکانپذیر است؛ مصرف انرژی در این حالت بیش از ۹۹ درصد کاهش مییابد. اندازهگیری گازهای اطراف آنها نشان داد که ملکهها همزمان اکسیژن مصرف و دیاکسیدکربن تولید میکنند. لایه نازکی از هوا روی بدن آنها اجازه میدهد اکسیژن از آب به بدن نفوذ کند. بخش دیگری از انرژی نیز از مسیر بیهوازی تولید میشود که لاکتیک اسید ایجاد میکند.
این سازوکارها به ملکهها امکان میدهد در شرایط بحرانی زیر آب زنده بمانند، هرچند پس از خروج نیاز به چند روز بازیابی انرژی دارند. این مقاومت غیرمنتظره، اهمیت بقای ملکهها و در نتیجه کل کلنیها را آشکار میکند و نقش حیاتی آنها در حفظ جمعیتهای زنبور بمبوس تهدیدشده را نشان میدهد.
