گروه خونی B منفی؛ علت کمیاب بودن آن چیست؟
گروه خونی B منفی یکی از گروه‌های خونی نادر در جهان است؛ به‌طوری‌که تنها حدود ۲ درصد جمعیت ایالات متحده این گروه خونی را دارند. اما چرا این گروه خونی تا این اندازه کمیاب است و چه اهمیتی برای سلامت انسان‌ها دارد؟
برای درک علت این موضوع، باید با دو سیستم اصلی طبقه‌بندی خون، یعنی سیستم ABO و عامل Rh آشنا شویم. در سیستم ABO، خون انسان به چهار گروه A، B، AB و O تقسیم می‌شود. این دسته‌بندی بر اساس وجود یا نبود آنتی‌ژن‌های مشخص روی سطح گلبول‌های قرمز صورت می‌گیرد. گروه خونی A دارای آنتی‌ژن A، گروه B دارای آنتی‌ژن B، گروه AB دارای هر دو و گروه O فاقد هر دوی آن‌هاست. عامل Rh نیز مشخص می‌کند که خون مثبت است یا منفی. وجود آنتی‌ژن RhD به معنای مثبت بودن و نبود آن به معنای منفی بودن گروه خونی است.
راز ژنتیکی کمیاب بودن B منفی
گروه خونی هر فرد از والدینش به ارث می‌رسد. در سیستم ABO، ژن‌های A و B هم‌بارز هستند، درحالی‌که ژن O مغلوب است. از سوی دیگر، مثبت بودن عامل Rh معمولاً بر منفی بودن آن غالب است؛ بنابراین، فرد برای داشتن خون Rh منفی باید نسخه‌های ژنتیکی مربوط به این ویژگی را از هر دو والد به ارث ببرد.
ترکیب گروه خونی B با عامل Rh منفی، در بسیاری از جمعیت‌ها چندان رایج نیست. همین ترکیب ژنتیکی، علت اصلی کمیاب بودن گروه خونی B منفی است.
افراد دارای گروه خونی B منفی برای دریافت خون، به خون سازگار از گروه‌های B منفی یا O منفی نیاز دارند. دریافت خون ناسازگار می‌تواند واکنش ایمنی خطرناکی ایجاد کند؛ به همین دلیل، تطبیق دقیق خون پیش از تزریق ضروری است.
این موضوع در دوران بارداری نیز اهمیت دارد. اگر مادر Rh منفی و جنین Rh مثبت باشد، بدن مادر ممکن است علیه گلبول‌های قرمز جنین آنتی‌بادی تولید کند. تزریق ایمونوگلوبولین Rh، مانند RhoGAM، می‌تواند به پیشگیری از این مشکل کمک کند.
به دلیل کمیاب بودن B منفی، اهدای خون توسط افراد دارای این گروه اهمیت ویژه‌ای دارد. بانک‌های خون باید ذخایر کافی از گروه‌های خونی نادر داشته باشند تا بیماران در جراحی‌ها، حوادث و شرایط اضطراری بتوانند به‌موقع خون سازگار دریافت کنند.
