چرت کوتاه، مغز تیزتر؛ اما خواب طولانی میتواند زنگ خطر باشد!
یک چرت کوتاه بعدازظهر میتواند همان چیزی باشد که مغز خسته برای بازیابی تمرکز و انرژی به آن نیاز دارد، اما تحقیقات جدید هشدار میدهند که خواب طولانی در طول روز ممکن است با کاهش عملکرد شناختی مرتبط باشد.
پژوهشها نشان میدهند چرتهای کوتاه، بهویژه حدود ۲۰ تا ۳۰ دقیقه، میتوانند به بهبود هوشیاری، حافظه و توانایی تمرکز کمک کنند. این نوع خواب کوتاه اجازه نمیدهد فرد وارد مراحل عمیق خواب شود؛ بنابراین پس از بیدار شدن احساس سنگینی و گیجی کمتری خواهد داشت.
اما وقتی زمان چرت روزانه طولانیتر میشود، داستان تغییر میکند. برخی مطالعات ارتباط میان خوابهای طولانی روزانه و افزایش خطر افت تواناییهای شناختی را نشان دادهاند. در یک مطالعه بلندمدت روی هزاران سالمند، افرادی که مدت بیشتری در روز میخوابیدند، احتمال بیشتری برای تجربه افت شناختی در سالهای بعد داشتند.
متخصصان میگویند این موضوع لزوماً به این معنا نیست که چرت زدن باعث آسیب مغزی میشود. گاهی خواب زیاد در طول روز میتواند نشانه وجود مشکلات دیگری مانند خواب شبانه بیکیفیت، اختلالات خواب، بیماریهای زمینهای یا تغییرات مرتبط با افزایش سن باشد.
بهترین زمان برای یک «چرت طلایی» معمولاً اوایل بعدازظهر و کمتر از نیم ساعت است. چنین خوابی میتواند ذهن را تازه کند، بدون اینکه خواب شبانه را مختل کند یا باعث حالت گیجی پس از بیداری شود.
در مقابل، چرتهای طولانی یکساعته یا بیشتر ممکن است فرد را وارد مراحل عمیق خواب کنند و پس از بیداری احساس خستگی ایجاد کنند. همچنین در برخی افراد میتواند نشانهای باشد که بدن در حال ارسال پیام هشدار است.
چرت زدن دشمن سلامت نیست؛ اما زمان آن اهمیت دارد. یک استراحت کوتاه میتواند مغز را شارژ کند، اما خواب طولانی روزانه ممکن است نشانهای باشد که باید دلیل آن را جدیتر بررسی کرد.
