چرا همیشه از درب سمت چپ هواپیما سوار میشویم؟
در شلوغی فرودگاه و اضطراب پیش از پرواز، کمتر کسی به این نکته توجه میکند که تقریباً در همه جای دنیا، مسافران همیشه از سمت چپ هواپیما سوار و پیاده میشوند. فرقی نمیکند با کدام شرکت هواپیمایی سفر کنید یا مقصدتان کجا باشد؛ ورود و خروج مسافران از سمت چپ انجام میشود، در حالی که بارگیری چمدانها، سوختگیری و خدمات کترینگ از سمت راست صورت میگیرد. این الگو دهههاست بدون تغییر باقی مانده است.
مایکل اوکلی، سردبیر نشریه The Aviation Historian، ریشه این سنت را در تاریخ دریانوردی میداند. بسیاری از اصطلاحات هوانوردی از فرهنگ کشتیرانی گرفته شدهاند و حتی شیوه انجام کارها در صنعت هوایی نیز از دریا الهام گرفته است. همانطور که کشتیها هنگام پهلو گرفتن، سمت «پورت» یا چپ خود را به اسکله میچسبانند، در هواپیماها نیز همین منطق حفظ شد و سوار شدن از سمت چپ به یک استاندارد تبدیل شد.
در دهه 1930، شرکت یونایتد ایرلاینز برای مدتی تصمیم گرفت مسافران را از سمت راست سوار کند، اما با گسترش سفرهای هوایی و پیچیدهتر شدن فرودگاهها، این روش کنار گذاشته شد. دلیل اصلی، کارایی بیشتر در عملیات زمینی بود. از آنجا که خلبان در سمت چپ کابین مینشیند، قرار گرفتن گیتها در سمت چپ به او کمک میکند هنگام نزدیک شدن به گیت فاصله را دقیقتر ارزیابی کند. با توسعه جتویها و افزایش حجم پروازها، هماهنگی یکسان در همه فرودگاهها باعث شد عملیات سریعتر و ایمنتر انجام شود.
امروزه این چیدمان به مسافران اجازه میدهد بدون تداخل با کارکنان زمینی سوار یا پیاده شوند، در حالی که در سمت راست، بارگیری و سوختگیری ادامه دارد.
با این حال، رعایت این نظم همیشه تضمینشده نیست. بهتازگی در پروازی از چانگشا به کونمینگ چین، یک مسافر هنگام تاکسی کردن هواپیما روی باند، بهطور ناگهانی درِ خروج اضطراری را باز کرد و مدعی شد میخواسته «هوای تازه» تنفس کند. این اقدام باعث هرجومرج در کابین شد و پیاده شدن مسافران سبب حدود 20 دقیقه تأخیر شد. هرچند کسی آسیب ندید، اما فرد خاطی برای بازجویی به پلیس تحویل داده شد.
