هشدار پزشکان: دُز بالای یک ویتامین و خطر آسیب به بینایی
پزشکان هشدار میدهند که مصرف بیش از حد نیاسین ویتامین (B3) میتواند باعث آسیب جدی به بینایی شود و حتی در برخی موارد به نابینایی موقت منجر شود. نیاسین ویتامینی رایج است که معمولاً برای کاهش کلسترول، بهبود سلامت قلب و کنترل چربی خون استفاده میشود. با این حال، مصرف خودسرانه و دوزهای بالای آن میتواند خطرناک باشد.
طبق گزارش جدیدی از یک مرکز تخصصی چشم در نیویورک، مصرف دُز بالای نیاسین بدون نظارت پزشک میتواند به چشمها آسیب بزند. در یکی از موارد گزارششده، مردی ۶۱ ساله طی حدود یک ماه دچار کاهش شدید بینایی شد. هنگام مراجعه به بیمارستان، وضعیت بینایی او به حدی بد شده بود که تقریباً نابینای قانونی محسوب میشد و تنها قادر به دیدن حروف درشت بود.
در ابتدا، بیمار فقط به فشار خون و کلسترول بالا اشاره کرد و چیزی درباره مصرف مکملها نگفت. اما بعداً مشخص شد که او برای پیشگیری از مشکلات قلبی، به مدت چند ماه روزانه بین ۳ تا ۶ گرم نیاسین مصرف میکرده است. او این مکمل را بدون نسخه تهیه کرده بود و تصور میکرد چون آزادانه فروخته میشود، کاملاً بیخطر است.
پزشکان توضیح دادند که دز معمول نیاسین برای کنترل کلسترول معمولاً ۱ تا ۳ گرم در روز است. اگرچه ۶ گرم بهعنوان حداکثر دز شناخته میشود، اما مصرف آن تنها باید تحت نظر پزشک انجام شود. مصرف خودسرانه این مقدار میتواند عوارض جدی و غیرمنتظره ایجاد کند.
با انجام تصویربرداریهای تخصصی از چشم، پزشکان تشخیص دادند که بیمار دچار بیماری نادری به نام «ماکولوپاتی کیستیک ناشی از نیاسین» شده است. در این بیماری، مایع در بخش مرکزی شبکیه تجمع پیدا میکند و باعث تاری شدید دید میشود.
خوشبختانه با قطع فوری مصرف نیاسین، وضعیت بیمار بهسرعت بهبود یافت. تنها یک هفته بعد بینایی او شروع به بهتر شدن کرد و پس از دو ماه، تورم کاملاً از بین رفت و قدرت بینایی به حالت طبیعی بازگشت.
این گزارش هشداری جدی درباره مصرف دزهای بالای ویتامینها بدون مشورت پزشکی است. طبیعی بودن یا در دسترس بودن یک مکمل به معنای بیخطر بودن آن نیست. پیش از مصرف دزهای بالا، بهویژه نیاسین، حتماً با پزشک مشورت کنید و در صورت مشاهده هرگونه تغییر ناگهانی در بینایی، فوراً به پزشک مراجعه کنید.
