فواید و خطرات ویتامین A

ویتامین A یک ماده مغذی حیاتی محلول در چربی است که از بینایی، سلامت پوست، عملکرد سیستم ایمنی، باروری، سلامت استخوانها و ترمیم بافتها پشتیبانی میکند. این ویتامین دو شکل دارد: ویتامین A پیشساخته که در محصولات حیوانی مانند ماهی، جگر و لبنیات یافت میشود، و کاروتنوئیدهای پیشماده ویتامین A که رنگدانههای گیاهی هستند و در بدن به ویتامین A تبدیل میشوند و در میوهها و سبزیجات یافت میشوند.
بیشتر افراد از طریق یک رژیم غذایی متعادل به میزان کافی ویتامین A دست مییابند و بدن میتواند آن را ماهها، حتی بیش از یک سال، در کبد ذخیره کند. کمبود ویتامین، میتواند باعث شبکوری، خشکی چشم، جوشهای پوستی و افزایش حساسیت به عفونتها شود.
مکملها ممکن است برای افرادی که به دلیل رژیم غذایی ضعیف یا بیماریهایی مانند سلیاک، فیبروز کیستیک، بیماریهای التهابی روده یا بعد از جراحی بایپس معده در معرض کمبود هستند، مفید باشند. با این حال، مصرف بیش از حد خطرناک است. ویتامین A محلول در چربی در کبد تجمع مییابد و مصرف مزمن بیش از 3000 میکروگرم در روز میتواند منجر به مسمومیت شود و علائمی مانند خستگی، سردرد، خشکی پوست، شکنندگی ناخنها، ریزش مو، درد عضلانی، آسیب کبد و کلیه، کاهش تراکم استخوان و نقصهای هنگام تولد ایجاد کند. مصرف یکباره بسیار زیاد (200 هزار میکروگرم یا بیشتر) باعث تهوع، استفراغ، تاری دید و سردرگمی میشود.
برخی گروهها نباید مکمل مصرف کنند، از جمله زنان باردار یا شیرده، افراد مبتلا به بیماری کبد یا کلیه، سیگاریها و افرادی که داروهای رقیقکننده خون مصرف میکنند.
مصرف ایمن مکمل معمولاً بین ۱۰۰۰ تا ۳۰۰۰ میکروگرم است، اما رعایت میزان توصیه شده روزانه (۷۰۰–۹۰۰ میکروگرم برای بزرگسالان) ایمنترین روش است. بهترین جذب با وعدههای غذایی حاوی چربی رخ میدهد و تداخل با داروها باید بررسی شود.
ایمنترین راه تأمین نیاز ویتامین A ، مصرف غذاهای طبیعی است: سیبزمینی شیرین، هویج، اسفناج، فلفل دلمهای قرمز، انبه، تخم مرغ، ماهی هیرینگ، جگر گاو و شیر غنی شده میزان کافی ویتامین را بدون خطر مسمومیت فراهم می کند.







