زنگ خطر جدید برای والدین؛ چگونه اینترنت بی‌صدا شخصیت فرزندتان را شکل می‌دهد؟

در دنیایی که کودکان و نوجوانان ساعت‌های زیادی را در شبکه‌های اجتماعی و فضای آنلاین می‌گذرانند، کارشناسان درباره پدیده‌ای هشدار می‌دهند که ممکن است بسیاری از والدین حتی نام آن را نشنیده باشند: درونی‌سازی باورها و پیام‌های آنلاین . (Online Introjection) این اصطلاح به فرایندی اشاره دارد که در آن نوجوانان، بدون آن‌که متوجه شوند، دیدگاه‌ها، ارزش‌ها و قضاوت‌های افراد حاضر در شبکه‌های اجتماعی را جذب کرده و به بخشی از هویت و طرز فکر خود تبدیل می‌کنند.
درونی‌سازی البته پدیده تازه‌ای نیست. کودکان از سال‌های نخست زندگی، بسیاری از پیام‌ها و نگرش‌های والدین، معلمان و اطرافیان خود را به تدریج جذب می‌کنند. اما در عصر شبکه‌های اجتماعی، دایره افرادی که می‌توانند بر شکل‌گیری شخصیت و هویت آنها تأثیر بگذارند، بسیار گسترده‌تر شده است. اینفلوئنسرها، تولیدکنندگان محتوا و حتی شخصیت‌های ناشناسی که نوجوان هرگز در دنیای واقعی آنها را ملاقات نکرده، می‌توانند به منابع مهمی برای شکل‌گیری نگرش او تبدیل شوند.
مشکل زمانی جدی‌تر می‌شود که نوجوان در دوره حساس شکل‌گیری هویت خود، ساعت‌ها در معرض پیام‌های تکراری، احساسی و گاه افراطی قرار می‌گیرد. تکرار مداوم یک نوع پیام می‌تواند باعث شود نوجوان به تدریج آن را طبیعی، درست یا حتی بخشی از شخصیت خودش تصور کند.
این تأثیر می‌تواند حوزه‌های مختلف زندگی را دربر بگیرد؛ از تصویر بدن و تعریف زیبایی گرفته تا موفقیت، روابط دوستانه و عاطفی، سبک زندگی، نقش‌های جنسیتی و ارزش‌های اجتماعی. نوجوان ممکن است به تدریج خود را با زندگی ظاهراً بی‌نقص دیگران مقایسه کند یا تصور کند برای پذیرفته شدن باید شبیه شخصیت‌هایی باشد که در فضای آنلاین دنبال می‌کند.
با این حال، کارشناسان تأکید می‌کنند که راه‌حل لزوماً حذف کامل شبکه‌های اجتماعی نیست. والدین می‌توانند با ایجاد فضایی امن برای گفت‌وگو، به فرزندان‌شان کمک کنند درباره چیزهایی که آنلاین می‌بینند فکر کنند و سوال بپرسند. پرسش‌هایی مانند «چرا این فرد این حرف را می‌زند؟»، «آیا همه واقعاً همین نظر را دارند؟» می‌تواند به تقویت تفکر انتقادی نوجوان کمک کند.
هدف این نیست که نوجوان از دنیای آنلاین جدا شود، بلکه باید یاد بگیرد میان صدای خودش و صداهایی که هر روز از صفحه گوشی می‌شنود تفاوت بگذارد.