صدای صورتی؛ ترفند تازه دانشمندان برای خواب عمیقتر؟

اگر شبها با وجود خستگی نمیتوانید خواب عمیقی داشته باشید، شاید راهحل فقط خاموش کردن چراغها و کنار گذاشتن تلفن همراه نباشد. دانشمندان اکنون در حال بررسی نوعی صدای آرام به نام صدای صورتی (Pink Noise) هستند؛ صدایی شبیه نویز سفید، اما با فرکانس پایینتر و ملایمتر که ممکن است روی فعالیت مغز هنگام خواب تأثیر بگذارد.
مغز حتی زمانی که خواب هستیم، کاملاً از محیط اطراف جدا نمیشود و همچنان صداها و محرکهای بیرونی را پردازش میکند. پژوهشهای جدید نشان میدهند برخی صداها ممکن است به جای مختل کردن خواب، به عمیقتر شدن آن کمک کنند.
در مطالعهای جدید که در Science Translational Medicine منتشر شده، پژوهشگران صدای صورتی را هنگام خواب افراد و در حالی که مغز آنها با دستگاه fMRI بررسی میشد، پخش کردند. آنها دریافتند این صدا میتواند امواج مغز که با خواب عمیق ارتباط دارند را تقویت کند.
اما یافته جذابتر این بود که همزمان با تقویت این امواج، جریان مایع مغزینخاعی (CSF) نیز افزایش یافت. این مایع در اطراف مغز جریان دارد و پژوهشگران مدتهاست بررسی میکنند که آیا حرکت آن هنگام خواب میتواند به پاکسازی مواد زائد و محصولات جانبی فعالیت مغز کمک کند یا نه.
در این آزمایش، دانشمندان از پالسهای بسیار کوتاه ۵۰ میلیثانیهای صدای صورتی استفاده کردند که دقیقاً با اوج فعالیت امواج آهسته مغز هماهنگ شده بود. نتیجه نشان داد این تحریک غیرتهاجمی میتواند جریان مایع مغزینخاعی را تغییر دهد؛ یافتهای که به گفته پژوهشگران، نخستین نمونه مشاهدهشده از چنین اثری در انسان است.
با این حال، هنوز نمیتوان گفت گوش دادن معمولی به صدای صورتی در خانه قطعاً خواب را بهتر میکند. مطالعات قبلی درباره تأثیر آن بر حافظه و کیفیت خواب نتایج متفاوتی داشتهاند. پژوهشگران امیدوارند در آینده مشخص شود آیا میتوان از این روش برای کمک به افراد مبتلا به اختلال خواب یا حتی بیماریهای عصبی مرتبط با اختلال در پاکسازی مواد زائد مغز استفاده کرد یا نه.







